Czas Present Perfect Continuous służy w języku angielskim do opisania sytuacji, która zaczęła się w przeszłości i trwa nadal lub niedawno się zakończyła, a jej skutki są wciąż obecne.
Present Perfect Continuous łączy przeszłość z teraźniejszością i jest często stosowany przez native speakerów. Konstrukcja tego czasu jest nieco bardziej złożona, jednak o wiele prostsza do opanowania niż myśli większość osób uczących się języka angielskiego.
Kiedy używamy czasu Present Perfect Continuous?
Czas Present Perfect Continuous to swego rodzaju połączenie czasów Present Perfect Simple i Present Continuous. Używamy go, mówiąc o sytuacjach, które rozpoczęły się w przeszłości, podkreślając ich czas trwania.
Zastosowanie nr 1
Czas Present Perfect Continuous wykorzystujemy, gdy mówimy o sytuacji, która rozpoczęła się w przeszłości i trwa nadal – w chwili obecnej.
👉 Przykłady zdań
She’s been complaining all week. – Narzekała cały tydzień.
Tomek has been sleeping for over ten hours now. – Tomek śpi już ponad dziesięć godzin.
I have been learning English for two years. – Uczę się angielskiego od dwóch lat.
Zastosowanie nr 2
Czasu Present Perfect Continuous używamy również do opisywania czynności, które rozpoczęły się w przeszłości i zakończyły niedawno, a ich skutki są nadal widoczne.
👉 Przykłady zdań
I’m really tired. I’ve been exercising all morning. – Jestem bardzo zmęczona. Ćwiczyłam cały poranek.
Robert is dirty because he has been painting this room. – Robert jest brudny, bo malował ten pokój.
Somebody has been drinking my juice – the bottle is almost empty! – Ktoś pił mój sok – butelka jest prawie pusta!
Zastosowanie nr 3
Czas Present Perfect Continuous stosujemy także do opisywania czynności, które mają charakter tymczasowy lub się powtarzają.
👉 Przykłady zdań
Ania has been calling you for two hours. – Ania dzwoni do ciebie od dwóch godzin.
I’ve been reading since you left for work. – Czytam, odkąd wyszedłeś do pracy.
Robert has been looking for a new job for months! – Robert od miesięcy szuka nowej pracy!
Budowa czasu Present Perfect Continuous
Mimo, że czas Present Perfect Continuous jest czasem złożonym, jego budowa nie jest skomplikowana.
Zdania twierdzące w Present Perfect Continuous – budowa
Zdania twierdzące w Present Perfect Continuous składają się z operatora have been (has been w trzeciej osobie liczby pojedynczej) i czasownika z końcówką –ing.
Podmiot + have / has been + czasownik z końcówką -ing + reszta zdania
I have been waiting here for a while. – Czekam tu od dłuższego czasu.
Tomek has been living here for two years. – Tomek mieszka tutaj od dwóch lat.
W codziennej komunikacji często używana jest skrócona forma have / has been:
| Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|
| I have been – I’ve been | We have been – We’ve been |
| You have been – You’ve been | You have been – You’ve been |
| He / she / it has been – He’s / she’s / it’s been | They have been – They’ve been |
👉 Przykłady zdań twierdzących
They have been studying hard for weeks. – Od tygodni intensywnie się uczą.
Marta has been annoying me all day. – Marta denerwuje mnie cały dzień.
I’ve been looking forward to that trip for months! – Od miesięcy nie mogłem doczekać się tego wyjazdu!
It has been snowing all night. – Całą noc padał śnieg.
She has been cleaning since 8am. – Sprząta od 8 rano.
The editor has been reading my article for two hours. – Redaktor czyta mój artykuł od dwóch godzin.
They have been cooking together at the weekends since they got married. – Od ślubu wspólnie gotują w weekendy.
I’ve been going to the same cafe since I moved to the neighbourhood. – Od kiedy przeprowadziłam się do okolicy, chodzę do tej samej kawiarni.
Zdania przeczące w czasie Present Perfect Continuous – budowa
Aby stworzyć zdanie przeczące w czasie Present Perfect Continuous, wystarczy dodać słówko not między have / has i been.
Podmiot + have / has + not been + czasownik z końcówką -ing + reszta zdania
I haven’t been waiting long. – Nie czekałem długo.
Tomek hasn’t been living here long. – Tomek nie mieszka tu długo.
W codziennej komunikacji rzadko stosuje się have / has not been – częściej używane są skróty, które tworzymy poprzez połączenie have / has z not:
| Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|
| I have not been – I haven’t been | We have not been – We haven’t been |
| You have not been – You haven’t been | You have not been – You haven’t been |
| He / she / it has not been – He / she / it hasn’t been | They have not been – They haven’t been |
👉 Przykładowe przeczenia
We haven’t been doing anything wrong! – Nie robiliśmy niczego złego!
Tomek hasn’t been sleeping well lately. – Tomek ostatnio nie sypia dobrze.
They haven’t been in touch lately. – Ostatnio nie utrzymywali kontaktu.
She hasn’t been feeling well since Monday. – Ona od poniedziałku nie czuje się dobrze.
He hasn’t been cleaning his flat since the accident. – Od czasu wypadku nie sprzątał mieszkania.
We haven’t been talking to Paweł since he stole our idea. – Nie rozmawialiśmy z Pawłem, odkąd ukradł nasz pomysł.
He hasn’t been running for office since the last election. – Nie ubiegał się o stanowisko od ostatnich wyborów.
Pytania w czasie Present Perfect Continuous – budowa
Pytania w Present Perfect Continuous, podobnie jak w innych czasach, tworzymy poprzez inwersję, czyli zmianę szyku zdania:
Have / has + podmiot + been + czasownik z końcówką -ing + reszta zdania
Have you been waiting long? – Długo czekałeś?
Has Tomek been working here long? – Czy Tomek długo tu pracuje?
W przypadku pytań szczegółowych słówko pytające umieszczamy na początku zdania:
How long has Tomek been working here? – Jak długo Tomek tu pracuje?
👉 Przykładowe pytania
Has it been raining all night? – Czy padało całą noc?
Has Magda been working all day? – Czy Magda pracowała cały dzień?
Since when have they been looking for a new house? – Od kiedy szukają nowego domu?
What have you been doing since you retired? – Co robiłeś, odkąd przeszedłeś na emeryturę?
How long has he been living here? – Jak długo on tu mieszka?
Since when have you been feeling like that? – Od kiedy tak się czujesz?
Have you been smoking? I can smell cigarettes. – Paliłeś? Czuję zapach papierosów.
Has Ania been going to the same hairdresser since she was a child? – Czy Ania chodzi do tego samego fryzjera od dzieciństwa?
[BEZPŁATNY E-BOOK]
SZYBKA RANDKA Z ANGIELSKIM
10 praktycznych rzeczy, które powiedziałby Ci na pierwszej randce j. angielski… gdyby mógł mówić.
Wypełnij formularz, a podarujemy Ci ebooka z praktycznymi wskazówkami dotyczącymi nauki angielskiego.
Dodatkowo w kolejnych mailach przekażemy Ci mnóstwo wartościowej wiedzy, narzędzi oraz innych przydatnych materiałów, które możesz wykorzystać samodzielnie.
Słowa charakterystyczne dla Present Perfect Continuous
Kiedy budujemy zdania w czasie Present Perfect Continuous, często używamy okoliczników czasu, takich jak recently oraz lately. Sugerują one, że czynność trwa od jakiegoś czasu lub się powtarza.
Określenia czasu w Present Perfect Continuous
→ Recently / Lately – Ostatnio
→ Since – Od (jakiegoś czasu)
→ For – Przez (jakiś czas)
→ All + time expression (day / night / afternoon) – Cały + wyrażenie czasu (dzień / noc / popołudnie)
Czym różni się Present Perfect Continuous od Present Perfect Simple?
Czasy Present Perfect Continuous i Present Perfect Simple są często mylone, ponieważ mają podobne zastosowanie. Zależy ono od kontekstu i tego, co chcemy podkreślić w zdaniu.
Present Perfect Continuous jest używany do opisania czynności, która zaczęła się w przeszłości i trwa w chwili obecnej lub niedawno się zakończyła, ale jej skutki są nadal odczuwalne.
Natomiast Present Perfect Simple stosujemy, gdy mówimy o skutkach czynności zakończonych w przeszłości, doświadczeniach życiowych i sytuacjach, które wydarzyły się w nieokreślonym czasie w przeszłości.
| Present Perfect Continuous | Present Perfect Simple |
|---|---|
| Skupia się na czasie trwania czynności. | Skupia się na rezultacie czynności. |
| Czynność nadal trwa lub właśnie się zakończyła. | Czynność się zakończyła. |
| Kiedy używamy czasowników dynamicznych. | Kiedy używamy czasowników statycznych. |
Należy pamiętać, że w czasach Continuous nie używamy czasowników statycznych. Listę czasowników statycznych oraz dodatkowe informacje dotyczące czasowników statycznych i dynamicznych można znaleźć w naszym artykule: Czas Present Continuous – budowa, wykorzystanie, przykłady >>>
W czasie Present Perfect Simple używamy trzeciej formy czasownika (czasowniki nieregularne) lub dodajemy końcówkę –ed (czasowniki regularne):
I have worked. – Pracowałem. (mówimy o doświadczeniu)
She has worked. – Ona pracowała.
They have worked. – Oni pracowali.
Do konstrukcji zdania w Present Perfect Continuous czasownik w trzeciej formie nie jest potrzebny. Wystarczy dodać do bezokolicznika końcówkę –ing i użyć operatora have / has been.
I have been working. – Pracowałem. (mówimy o ciągłości czynności)
She has been working. – Ona pracowała.
They have been working. – Oni pracowali.
Zarówno w czasie Present Perfect Simple, jak i Present Perfect Continuous przeczenia tworzymy poprzez dodanie słówka not, a pytania poprzez inwersję.
Chcesz dowiedzieć się więcej na temat czasu Present Perfect (Simple)? Koniecznie przeczytaj nasz wcześniejszy artykuł: Czas Present Perfect – kompletny przewodnik >>>
Present Perfect Continuous – praktyczne ćwiczenia
Uzupełnij zdania w czasie Present Perfect Continuous:
- Marta ………………………………. (live) in Gdańsk for three years.
- We ………………………………. (run) a lot lately.
- ………………………………. (she, talk) to Robert recently?
- I ………………………………. (read) more since September.
- Lately, she ………………………………. (visit, not) her friends very often.
- How long ………………………………. (learn) Spanish?
- Tomek ………………………………. (swim, not) lately.
- ………………………………. (I, try) to find your earrings all evening!
- How long ………………………………. (he, stand) there?
- Marta’s eyes are red because she ………………………………. (cry).
- I ………………………………. (clean) for two hours.
- They ……………………………….(meet) for coffee every Sunday since they met.
- How long ………………………………. (keep) this secret from me?
- ………………………………. (she, cook) all day?
- He ………………………………. (talk) a lot about moving to England.
Poprawne odpowiedzi
- Marta has been living in Gdańsk for three years.
- We have been running a lot lately.
- Has she been talking to Robert recently?
- I have been reading more since September.
- Lately, she hasn’t been visiting her friends very often.
- How long have you been learning Spanish?
- Tomek hasn’t been swimming lately.
- I’ve been trying to find your earrings all evening!
- How long has he been standing there?
- Marta’s eyes are red because she has been crying.
- I have been cleaning for two hours.
- They have been meeting for coffee every Sunday since they met.
- How long have you been keeping this secret from me?
- Has she been cooking all day?
- He has been talking a lot about moving to England.
Podsumowanie
Present Perfect Continuous to jeden z tych czasów gramatycznych, które niepotrzebnie przerażają osoby uczące się języka angielskiego. Jest swego rodzaju połączeniem czasów Present Perfect Simple i Present Continuous.
Pomimo, że jest czasem złożonym, jego budowa nie jest trudna i, pamiętając o kilku zasadach, nie powinna sprawiać problemu. 😊
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Jak tworzy się Present Perfect Continuous?
Zdania w czasie Present Perfect Continuous budujemy poprzez dodanie do operatora have been lub has been czasownika z końcówką –ing.
Jakie są najczęstsze błędy przy używaniu czasu Present Perfect Continuous?
Oto kilka błędów, które często pojawiają się przy stosowaniu Present Perfect Continuous:
używanie have zamiast has w trzeciej osobie liczby pojedynczej,
używanie Present Perfect Continuous zamiast Present Perfect Simple, gdy mówimy o czynnościach, które zakończyły się jakiś czas temu,
używanie czasowników statycznych,
brak określnika czasu.
Jakie okoliczniki czasu są typowe dla Present Perfect Continuous?
Okoliczniki czasu typowe dla Present Perfect Continuous to: recently / lately (ostatnio), since (od jakiegoś czasu), for (przez jakiś czas) i all + time expression (day / night / afternoon) [cały + wyrażenie czasu (dzień / noc / popołudnie)].
Potrzebujesz szybkich efektów?
Możemy pomóc! Indywidualne lekcje z doświadczonymi Lektorkami i Lektorami to gwarancja efektów. Angielski od pierwszej minuty i tematyka dostosowana do Twoich zainteresowań pozwolą Ci skutecznie przełamać barierę mówienia.
Odbierz bezpłatną lekcję próbną, podczas której przekonasz się o tym jak wyglądają lekcje u Talkersów.
